Pertge scrivan autur:as en ina lingua che ha uschè pauc:as lectur:as? Tranter idealissem, identitad, pragmatissem ed era in pau ironia sa metta Viola Cadruvi a la tschertga da las raschuns che motiveschan (e demotiveschan) autur:as rumantsch:as en lur scriver litterar. Contribuziun da «LitteraturaSvizra»:

Maletg: Viola Cadruvi – Fotografia: © Matthias Hehlen, Chasa Editura Rumantscha
«Igl è probabel la dumonda che vegn tschentada il pli frequent ad autur:as rumantsch:as. Quasi la dumonda da Grettina per autur:as rumantsch:as: Pertge scrivas per rumantsch?
Sco autura rumantscha sun jau sezza gia stada confruntada diversas jadas cun questa dumonda. Ed hai remartgà ch’i dat ella en duas variantas.
Varianta A) vegn savens or dal conturn tudestg u perfin englais, il conturn mundial. Qua ha la dumonda in suttun malcartent e cun in minz da beffa, sco sch’ins avess gist declerà ch’ins lessi quatter en quatter, pia quatter uffants en quatter onns. Pertge pomai duess ins voluntariamain far insatge uschia? Tge stress per nagut? Tge sfarlattim da resursas, da lavur, da gnerva e palpiri…
Varianta B) vegn per il solit or dal conturn rumantsch ni era or dal conturn cultural. La dumonda è qua plitost retorica. Spetgà vegn per il solit ina decleraziun d’amur per la lingua materna – il rumantsch.
Suenter pli u main 15 onns en la scena litterara rumantscha hai jau rimnà ina detga collecziun da respostas pussiblas sin questa dumonda: Las raschuns per scriver (u betg scriver) per rumantsch. Per mamezza hai jau ordinà ellas en duas categorias: las onuraivlas e las dischonuraivlas. E sin las suandantas paginas less jau parter ellas cun vus. Tuttas.»
Viola Cadruvi
https://www.literaturschweiz.ch/literaturfenster/reportage/pertge-pomai-rumantsch
DE:
Beitrag aus «LitteraturaSvizra»
Warum um Himmels willen auf Rätoromanisch?
Weshalb schreiben Autor:innen in einer Sprache mit so wenigen Leser:innen? Zwischen Idealismus, Identität, Pragmatismus und auch ein wenig Ironie sucht unsere rätoromanische Korrespondentin nach Gründen, welche die Autor:innen der Rumantschia bei ihrem literarischen Schaffen motivieren (oder demotivieren).
Mehr:
Text: Viola Cadruvi, Übersetzung: Ruth Gantert
#PertgePomaiRumantsch #LitteraturaSvizra #ViolaCadruvi #RätoromanischeLiteratur #CHcultura @CHculturaCH ∆cultura cultura+
Kommentare von Daniel Leutenegger